Με χειροκροτήματα, λουλούδια και συγκίνηση το τελευταίο αντίο στη Σεβγκιούλ Ουλουντάγκ
Συγγενείς, φίλοι, δημοσιογράφοι, πολιτικοί και συγγενείς αγνοουμένων από τις δύο κοινότητες αποχαιρέτησαν την Τουρκοκύπρια δημοσιογράφο που αφιέρωσε τη ζωή της στην αλήθεια, τη μνήμη και τη συμφιλίωση
Το τελευταίο αντίο στη Σεβγκιούλ Ουλουντάγκ
Μέσα σε κλίμα βαθιάς συγκίνησης, συγγενείς, φίλοι, συνάδελφοι, δημοσιογράφοι, πολιτικοί, εκπρόσωποι οργανώσεων και συγγενείς αγνοουμένων από τις δύο κοινότητες αποχαιρέτησαν την Τουρκοκύπρια ερευνήτρια δημοσιογράφο, συγγραφέα και ακτιβίστρια της ειρήνης, Σεβγκιούλ Ουλουντάγκ.
Η Ουλουντάγκ, που αφιέρωσε μεγάλο μέρος της ζωής και της δημοσιογραφικής της διαδρομής στην έρευνα για τους αγνοουμένους, τους ομαδικούς τάφους και τις ανοιχτές πληγές της Κύπρου, έφυγε από τη ζωή την Κυριακή 28 Ιουνίου, σε ηλικία 67 ετών, μετά από μάχη με τον καρκίνο.
Ο αποχαιρετισμός της δεν ήταν μόνο μια κηδεία. Ήταν μια δημόσια αναγνώριση της προσφοράς μιας γυναίκας που εργάστηκε με επιμονή, προσωπικό κόστος και βαθιά ανθρωπιά για να δοθούν απαντήσεις σε οικογένειες που περίμεναν επί δεκαετίες.
Η τελετή στη Yeni Düzen
Η τελετή αποχαιρετισμού πραγματοποιήθηκε αρχικά στα γραφεία της τουρκοκυπριακής εφημερίδας Yeni Düzen, όπου η Σεβγκιούλ Ουλουντάγκ εργάστηκε και αρθρογράφησε για δεκαετίες.
Το γραφείο της ήταν γεμάτο λουλούδια, ενώ στην είσοδο της εφημερίδας είχε αναρτηθεί το πρωτοσέλιδο με τον τίτλο «Δεν θα σε ξεχάσουμε».
Το φέρετρο εισήλθε και εξήλθε από το κτίριο μέσα σε παρατεταμένο χειροκρότημα, σε μια στιγμή έντονης συγκίνησης για τους συναδέλφους της και όσους βρέθηκαν εκεί για να την αποχαιρετήσουν.
Η διαδρομή προς την ταφή
Η τελετή στη Yeni Düzen άρχισε στις 11:00 το πρωί.
Ακολούθως, η σορός μεταφέρθηκε στο Τζαμί Ισμαήλ Σαφά στη Λευκωσία, όπου τελέστηκε η νεκρώσιμη προσευχή μετά την προσευχή του μεσημεριού.
Η Σεβγκιούλ Ουλουντάγκ τάφηκε στη συνέχεια στο τουρκοκυπριακό κοιμητήριο Λευκωσίας.
Σύμφωνα με τα ρεπορτάζ από την κηδεία, η παρουσία του κόσμου ήταν μεγάλη, με εκατοντάδες πρόσωπα από ολόκληρη την Κύπρο να δίνουν το παρών. Πολλοί τη συνόδευσαν μέχρι και την ταφή.
Ανάμεσά τους βρίσκονταν Τουρκοκύπριοι, Ελληνοκύπριοι, Μαρωνίτες, πολιτικοί, συνδικαλιστές, δημοσιογράφοι, μέλη οργανώσεων και συγγενείς αγνοουμένων.
Ποιοι παρέστησαν
Στην τελετή στη Yeni Düzen παρέστησαν, μεταξύ άλλων, η ηγεσία του ΡΤΚ υπό τη Σιλά Ουσάρ Ιντζιρλί, ο ΓΓ του ΑΚΕΛ Στέφανος Στεφάνου, η ΓΓ της ΠΕΟ Σωτηρούλα Χαραλάμπους, εκπρόσωποι της ΠΟΓΟ, αντιπροσωπεία του Volt, η πρώην βουλεύτρια Αλεξάνδρα Ατταλίδου και ο Ελληνοκύπριος διαπραγματευτής Μενέλαος Μενελάου.
Ο κ. Μενελάου μετέφερε στεφάνι εκ μέρους του Προέδρου της Δημοκρατίας, Νίκου Χριστοδουλίδη.
Στην κηδεία παρέστησαν επίσης ο Τουρκοκύπριος ηγέτης Τουφάν Έρχιουρμαν, ο Ουνάλ Ουστέλ, ο Μεχμέτ Αλί Ταλάτ, ο Ερσίν Τατάρ, πολιτικοί, δημοσιογράφοι, συγγενείς αγνοουμένων και πλήθος κόσμου.
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας απέστειλε στεφάνι.
Ο αποχαιρετισμός του συζύγου της
Ιδιαίτερα φορτισμένη ήταν η αναφορά του συζύγου της, Ζεκί Ερκούτ.
Όπως είπε, η Σεβγκιούλ δεν ήταν απλώς η σύζυγός του, αλλά σύντροφος στον αγώνα και στη ζωή.
Μίλησε για μια κοινή πορεία 43 χρόνων, με δυσκολίες, απειλές και εμπόδια, αλλά και με σταθερή πίστη στη συνύπαρξη, την αγάπη, την ισότητα και την ειρήνη.
Η αναφορά του ανέδειξε όχι μόνο τη δημόσια διαδρομή της Ουλουντάγκ, αλλά και την προσωπική πλευρά μιας ζωής που συνδέθηκε με αγώνες, κόστος και βαθιά αφοσίωση.
Τα λόγια του γιου της
Ο γιος της, Μπουράκ Ερκούτ, μίλησε για την πολύπλευρη προσωπικότητα της μητέρας του.
Αναφέρθηκε ιδιαίτερα στη σχέση της με τους νεότερους δημοσιογράφους, τονίζοντας ότι η Σεβγκιούλ Ουλουντάγκ πίστευε στον διάλογο μεταξύ ίσων και στη μετάδοση εμπειρίας χωρίς ιεραρχική απόσταση.
Η αναφορά του φώτισε μια λιγότερο δημόσια, αλλά εξίσου σημαντική διάσταση της παρουσίας της: τη σχέση της με τη νέα γενιά δημοσιογράφων και ανθρώπων που εμπνεύστηκαν από τη δουλειά της.
«Μια πένα μπορεί να ενώσει μια χώρα»
Ο διευθυντής της Yeni Düzen, Μερτ Οζντάγ, σε μήνυμα που αναγνώστηκε στην τελετή, ανέφερε ότι τα ίχνη που άφησε πίσω της η Σεβγκιούλ Ουλουντάγκ θα συνεχίσουν να ζουν.
Ο Ερτουγρούλ Σένοβα την χαρακτήρισε «πηγή φωτός για την Κύπρο».
Ο δημοσιογράφος Τζενκ Μουτλουγιακαλί είπε ότι «μερικές φορές μια πένα μπορεί να ενώσει μια χώρα», υπογραμμίζοντας πως η Ουλουντάγκ ήταν μια μορφή που υπερέβαινε τα σύνορα, τις γραμμές και τους διαχωρισμούς.
Η μαρτυρία συγγενούς αγνοουμένων
Από τις πιο συγκινητικές στιγμές της τελετής ήταν η αναφορά της Χριστίνας Σολωμή Πασιά, συγγενούς αγνοουμένων.
Όπως είπε, χάρη στη Σεβγκιούλ Ουλουντάγκ εντοπίστηκαν ο πατέρας και ο αδελφός της, οι οποίοι αγνοούνταν από το 1974.
Η ίδια τόνισε ότι η Ουλουντάγκ πίστευε πως «η αλήθεια δεν έχει εθνικότητα» και ότι πραγματική δικαιοσύνη μπορεί να υπάρξει μόνο όταν αναγνωριστεί ο πόνος όλων.
Για την ίδια και την οικογένειά της, η Σεβγκιούλ δεν ήταν απλώς δημοσιογράφος. Ήταν η γυναίκα που τους έδωσε τη δυνατότητα να πενθήσουν, να θάψουν τους ανθρώπους τους με αξιοπρέπεια και να βρουν απαντήσεις ύστερα από δεκαετίες αναμονής.
Η δικοινοτική διάσταση του αποχαιρετισμού
Στην τελετή τραγούδησε η Δικοινοτική Χορωδία για την Ειρήνη, προσδίδοντας ακόμη πιο έντονο συμβολισμό στον αποχαιρετισμό.
Η ποιήτρια Νεσέ Γιασίν έστειλε μήνυμα αποχαιρετισμού, μιλώντας για την απώλεια μιας παιδικής φίλης και μιας αδελφής.
Η παρουσία ανθρώπων από τις δύο κοινότητες, συγγενών αγνοουμένων, δημοσιογράφων, πολιτικών και οργανώσεων ανέδειξε τη διαδρομή της Ουλουντάγκ ως μια διαδρομή που δεν περιορίστηκε σε μια κοινότητα, αλλά άγγιξε ολόκληρη την Κύπρο.
Η συνεργασία με τον «Πολίτη»
Ο διευθυντής του «Πολίτη», Διονύσης Διονυσίου, αναφέρθηκε στη συνεργασία 25 χρόνων με τη Σεβγκιούλ Ουλουντάγκ.
Όπως είπε, ήταν ένας άνθρωπος που ένωνε την Κύπρο.
Θύμισε μάλιστα περιστατικό κατά το οποίο Ελληνοκύπριος αναγνώστης, που είχε πληροφορίες για Τουρκοκύπριο αγνοούμενο, ζήτησε να μιλήσει μόνο στη Σεβγκιούλ, επειδή την εμπιστευόταν ως δίκαιη και ανθρώπινη απέναντι στον πόνο και των δύο κοινοτήτων.
Το περιστατικό συμπυκνώνει ίσως τον πυρήνα της διαδρομής της: μια δημοσιογραφία που δεν στεκόταν απέναντι στους ανθρώπους, αλλά δίπλα τους.
«Ήταν μια αληθινή Κύπρια»
Συγκλονιστική ήταν και η παρουσία της μεγάλης αδελφής της, Ιλκάϊ Ανταλί, χήρας του δολοφονημένου Τουρκοκύπριου δημοσιογράφου Κουτλού Ανταλί.
Μιλώντας με δάκρυα, περιέγραψε τη Σεβγκιούλ ως ουμανίστρια, πολύ καλό άνθρωπο και «αληθινή Κύπρια» που ήθελε ειρήνη.
Η αναφορά αυτή είχε ιδιαίτερο βάρος, καθώς συνέδεσε την προσωπική απώλεια με μια ευρύτερη ιστορία δημοσιογραφίας, αλήθειας, κινδύνου και αγώνα για μια διαφορετική Κύπρο.
Μια ζωή αφιερωμένη στους αγνοουμένους
Η Σεβγκιούλ Ουλουντάγκ γεννήθηκε στη Λευκωσία στις 15 Οκτωβρίου 1958.
Εργάστηκε στη δημοσιογραφία από το 1980 και από το 2002 αφιερώθηκε σχεδόν ολοκληρωτικά στην έρευνα για τους αγνοουμένους και τους ομαδικούς τάφους στην Κύπρο.
Η δουλειά της συνέβαλε στο να ανοίξουν μαρτυρίες, να κινηθούν έρευνες, να εντοπιστούν τόποι ταφής και να δοθούν απαντήσεις σε οικογένειες που περίμεναν επί δεκαετίες.
Για πολλούς συγγενείς αγνοουμένων, η Ουλουντάγκ υπήρξε η γέφυρα ανάμεσα στη σιωπή και την αλήθεια.
Οι διεθνείς διακρίσεις
Η προσφορά της Σεβγκιούλ Ουλουντάγκ αναγνωρίστηκε και διεθνώς.
Το 2008 τιμήθηκε με το Courage in Journalism Award, ενώ το 2014 τιμήθηκε με το Βραβείο Ευρωπαίου Πολίτη.
Το 2019 προτάθηκε για το Νόμπελ Ειρήνης, ως αναγνώριση της διαχρονικής της δράσης για τους αγνοουμένους, την ειρήνη και τη συμφιλίωση στην Κύπρο.
Οι διακρίσεις αυτές αποτυπώνουν το διεθνές βάρος μιας δουλειάς που ξεκίνησε από τα τραύματα της Κύπρου, αλλά μίλησε σε πανανθρώπινο επίπεδο για τη μνήμη, τη δικαιοσύνη και την ανάγκη αναγνώρισης του πόνου του άλλου.
Η παρακαταθήκη της
Η παρακαταθήκη της Σεβγκιούλ Ουλουντάγκ δεν περιορίζεται στα κείμενα, τις έρευνες και τις αποκαλύψεις της.
Βρίσκεται στις οικογένειες που βρήκαν απαντήσεις, στους ανθρώπους που μπόρεσαν να θάψουν τους δικούς τους, στους δημοσιογράφους που έμαθαν ότι η έρευνα μπορεί να είναι πράξη ανθρωπιάς και στους πολίτες που είδαν πως η αλήθεια μπορεί να λειτουργήσει ως γέφυρα.
Ο αποχαιρετισμός της ήταν η αναγνώριση μιας ζωής που αφιερώθηκε στους αγνοουμένους, στους συγγενείς τους και σε μια Κύπρο που εξακολουθεί να αναζητεί αλήθεια, δικαιοσύνη και συμφιλίωση.
