Ένα ασυνήθιστο περιστατικό σημειώθηκε σε πτήση της Ryanair από το αεροδρόμιο Μαλπένσα του Μιλάνου με προορισμό το Αλικάντε της Ισπανίας, όταν δεκάδες κουνούπια εισέβαλαν στην καμπίνα του αεροσκάφους κατά τη διάρκεια της επιβίβασης, προκαλώντας αναστάτωση στους επιβάτες και πολύωρη καθυστέρηση στην αναχώρηση. Σύμφωνα με όσα μεταδίδουν ιταλικά μέσα ενημέρωσης, τα έντομα μπήκαν στην καμπίνα όσο οι πόρτες του αεροσκάφους παρέμεναν ανοιχτές.
ΤΗΣ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑΣ ΧΑΡΑΜΗ
Μέσα σε λίγα λεπτά, επιβάτες άρχισαν να δέχονται αλλεπάλληλα τσιμπήματα, ενώ αρκετοί προσπαθούσαν να απομακρύνουν τα κουνούπια χρησιμοποιώντας τα χέρια, ρούχα και ό,τι άλλο είχαν πρόχειρο. Το πλήρωμα επιχείρησε αρχικά να αντιμετωπίσει την κατάσταση, ακόμη και σβήνοντας τα φώτα της καμπίνας, όμως το πρόβλημα δεν περιορίστηκε. Η παρουσία μίας επιβάτιδας, η οποία δήλωσε ότι είναι αλλεργική στα τσιμπήματα κουνουπιών, οδήγησε τελικά στην απόφαση να αποβιβαστούν όλοι οι επιβάτες για λόγους υγιεινής και ασφάλειας. Ακολούθησε προσπάθεια απεντόμωσης του αεροσκάφους, η οποία δεν απέδωσε τα αναμενόμενα αποτελέσματα, με αποτέλεσμα η Ryanair να χρησιμοποιήσει άλλο αεροσκάφος για την πραγματοποίηση της πτήσης. Η αναχώρηση καθυστέρησε περίπου τρεις ώρες, ενώ ανάλογο περιστατικό φέρεται να επηρέασε και δεύτερη πτήση της εταιρείας από το ίδιο αεροδρόμιο.
Γιατί όμως τα κουνούπια τσιμπούν περισσότερο κάποιους ανθρώπους; Το περιστατικό έφερε ξανά στο προσκήνιο ένα ερώτημα που απασχολεί πολλούς: γιατί σε μια παρέα κάποιοι γεμίζουν τσιμπήματα, ενώ άλλοι μένουν σχεδόν ανεπηρέαστοι;
Οι επιστήμονες εξηγούν ότι τα κουνούπια δεν επιλέγουν τυχαία τα θύματά τους. Το σημαντικότερο «σήμα» που τα προσελκύει είναι το διοξείδιο του άνθρακα που εκπνέουμε. Όσο μεγαλύτερη είναι η ποσότητα που εκπέμπει ένας άνθρωπος, τόσο πιο εύκολα μπορεί να εντοπιστεί από τα έντομα. Για τον λόγο αυτό, οι ενήλικες προσελκύουν συνήθως περισσότερα κουνούπια από τα παιδιά, ενώ και τα άτομα με μεγαλύτερη σωματική διάπλαση μπορεί να αποτελούν συχνότερο στόχο.
Στην Κύπρο παρατηρείται αυξημένη δραστηριότητα κουνουπιών λόγω των υψηλών θερμοκρασιών και της υγρασίας. Το καλοκαίρι καταγράφεται παρουσία χωροκατακτητικών ειδών, όπως το κουνούπι «Τίγρης» (Aedes albopictus), το οποίο τσιμπά επιθετικά κατά τη διάρκεια της ημέρας και αναπαράγεται σε μικρές ποσότητες στάσιμου νερού. Παρά την παρουσία τους, δεν υπάρχει άμεσος κίνδυνος επιδημιολογικής κρίσης στη χώρα.
Η αναχώρηση καθυστέρησε περίπου τρεις ώρες, ενώ ανάλογο περιστατικό φέρεται να επηρέασε και δεύτερη πτήση της εταιρείας από το ίδιο αεροδρόμιο.
Ένα από τα βασικότερα σήματα είναι το διοξείδιο του άνθρακα που απελευθερώνεται με την αναπνοή. Όσο περισσότερο εκπνέει κάποιος, τόσο ευκολότερα γίνεται αντιληπτός. Για αυτό οι ενήλικες προσελκύουν συνήθως περισσότερα κουνούπια από τα παιδιά, ενώ οι άνθρωποι με μεγαλύτερο σώμα μπορεί επίσης να αποτελούν συχνότερο στόχο.
Μόνο τα θηλυκά κουνούπια τρέφονται με αίμα, καθώς χρειάζονται τις πρωτεΐνες του για να αναπτύξουν τα αυγά τους. Μπορούν να εντοπίσουν έναν πιθανό στόχο από απόσταση περίπου δέκα μέτρων, συνδυάζοντας την όραση με την όσφρηση τους.
Η άσκηση αυξάνει προσωρινά την ελκυστικότητα ενός ανθρώπου, καθώς επιταχύνει την αναπνοή, ανεβάζει τη θερμοκρασία και προκαλεί εφίδρωση. Αντίστοιχα, οι έγκυες γυναίκες μπορεί να δέχονται περισσότερα τσιμπήματα, επειδή ο οργανισμός τους παράγει περισσότερη θερμότητα και εκπνέει μεγαλύτερες ποσότητες διοξειδίου του άνθρακα. Όταν πλησιάσουν περισσότερο, τα κουνούπια βασίζονται κυρίως στη μυρωδιά. Τα βακτήρια που ζουν φυσιολογικά στο δέρμα διασπούν ουσίες του ιδρώτα και παράγουν εκατοντάδες πτητικές ενώσεις, οι οποίες σχηματίζουν το ιδιαίτερο «χημικό αποτύπωμα» κάθε ανθρώπου.
Έρευνα του Πανεπιστημίου Ροκφέλερ στις ΗΠΑ έδειξε ότι τα κουνούπια προτιμούσαν έντονα τα άτομα των οποίων το δέρμα περιείχε περισσότερα καρβοξυλικά οξέα. Ο πιο ελκυστικός συμμετέχων συγκέντρωσε βαθμολογία εκατό φορές υψηλότερη από τον λιγότερο ελκυστικό, ενώ οι διαφορές παρέμειναν σταθερές για χρόνια.
Η σύνθεση των βακτηρίων στο δέρμα φαίνεται επίσης να παίζει ρόλο. Ερευνητές στην Ολλανδία διαπίστωσαν ότι όσοι προσέλκυαν περισσότερο τα κουνούπια της ελονοσίας είχαν διαφορετική μικροβιακή κοινότητα στο δέρμα τους.
Τα βακτήρια αυτά συμβάλλουν στη δημιουργία της σωματικής οσμής, καθώς ο καθαρός ιδρώτας είναι σχεδόν άοσμος πριν διασπαστεί από μικροοργανισμούς. Υπάρχουν ενδείξεις ότι η ευαισθησία στα τσιμπήματα μπορεί να είναι και κληρονομική. Μελέτες σε διδύμους έδειξαν ότι οι μονοζυγωτικοί δίδυμοι προσελκύουν τα κουνούπια σε παρόμοιο βαθμό, ενώ στους διζυγωτικούς οι διαφορές είναι μεγαλύτερες. Αυτό υποδηλώνει ότι τα γονίδια μπορεί να επηρεάζουν τη μυρωδιά του σώματος και, κατά συνέπεια, την πιθανότητα να γίνει κάποιος στόχος.
Το πόσα σημάδια βλέπει κάποιος στο δέρμα του δεν αποκαλύπτει απαραίτητα πόσες φορές τσιμπήθηκε. Σε ορισμένους ανθρώπους εμφανίζονται έντονο πρήξιμο και φαγούρα, ενώ άλλοι μπορεί να έχουν δεχθεί αρκετά τσιμπήματα χωρίς να παρουσιάσουν παρά ελάχιστη αντίδραση. Έρευνες έχουν συνδέσει την ένταση της αντίδρασης με γονίδια του ανοσοποιητικού συστήματος, ορισμένα από τα οποία σχετίζονται και με τις αλλεργίες. Έτσι, κάποιος μπορεί να πιστεύει ότι αποτελεί «μαγνήτη» για τα κουνούπια, ενώ στην πραγματικότητα απλώς εμφανίζει μεγαλύτερα και πιο επίμονα σημάδια.
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι δεν υπάρχουν σαφείς αποδείξεις πως το σκόρδο ή τα συμπληρώματα βιταμίνης Β προστατεύουν από τα τσιμπήματα. Αντίθετα, συνιστούν εντομοαπωθητικά με αποδεδειγμένη δράση, πικαριδίνη ή PMD, καθώς και μακριά ρούχα που καλύπτουν τα εκτεθειμένα σημεία.
Η προστασία χρειάζεται ανανέωση, ιδιαίτερα μετά από εφίδρωση ή πολλές ώρες σε εξωτερικό χώρο. Ακόμη και όσοι σπάνια εμφανίζουν σημάδια δεν πρέπει να θεωρούν ότι τα κουνούπια τούς αγνοούν, καθώς μπορεί να τσιμπηθούν χωρίς να αντιδράσουν έντονα.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
